ความร่วมมือกับต่างประเทศของกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยในภาพกว้าง
(Bird eye views of DDPM's international cooperation)

กฎกระทรวงแบ่งส่วนราชการกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กระทรวงมหาดไทย พ.ศ.2545 ข้อที่ 9 ระบุให้กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยมีอำนาจหน้าที่ในการประสานความช่วยเหลือในการป้องกัน การช่วยเหลือ การบรรเทาและการฟื้นฟู กับหน่วยงานทั้งภายในและภายนอกประเทศ

ปัจจุบัน กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยได้มีความร่วมมือกับหน่วยงานและองค์กรระหว่างประเทศดังนี้

1. คณะกรรมการอาเซียนด้านการจัดการภัยพิบัติ (ASEAN Committee on Disaster Management, ACDM)

2. คณะกรรมการพายุใต้ฝุ่น (Typhoon Committee, TC)

3. สำนักงานความร่วมมือระหว่างประเทศเยอรมนี (GTZ)

4. สำนักงานความร่วมมือระหว่างประเทศญี่ปุ่น (JICA)

5. ประเทศสวีเดน (SWEDEN)

6. ศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย (Asian Disaster Preparedness Center, ADPC)

7. ศูนย์ลดภัยพิบัติแห่งเอเชีย (Asian Disaster Reduction Center, ADRC)

 

1. คณะกรรมการอาเซียนด้านการจัดการภัยพิบัติ (ASEAN Committee on Disaster Management, ACDM)

กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย เป็นศูนย์ประสานงานระดับชาติของคณะกรรมการอาเซียนด้านการจัดการภัยพิบัติ และอธิบดีกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยมีฐานะเป็น ACDM Focal Point โดยตำแหน่ง กิจกรรมความร่วมมือกับ ACDM มีดังนี้

1) การเข้าร่วมประชุมประจำปี (Annual Meeting)
ในทุก ๆ ปี ACDM จะจัดให้มีการประชุมเพื่อพบปะหารือกันในประเด็นสำคัญต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในรอบปี โดยผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันเป็นประเทศเจ้าภาพเรียงตามลำดับตัวอักษร ในบางครั้งก็อาจจะจัดการประชุมมากกว่าปีละ 1 ครั้ง กรณีมีเรื่องเร่งด่วนที่จะต้องร่วมกันพิจารณา หรือว่ามีการจัดประชุม หรือการสัมมนาที่ตรงกันก็อาจจะจัดประชุม ACDM ไปพร้อมกันเพื่อกระชับความสัมพันธ์และเป็นการหยัดเวลาและค่าใช้จ่าย อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม


2) การดำเนินการตามแผนปฏิบัติการระดับภูมิภาค (ASEAN Regional Programme on Disaster Management, ARPDM)
ARDPM เป็นแผนงานระดับภูมิภาคที่ประเทศสมาชิกให้พิจารณาให้ความเห็นชอบและเริ่มดำเนินการมาตั้งแต่ 27 พฤษภาคม 2547 ซึ่งเป็นวันเปิดตัวแผนงานดังกล่าว ณ เมืองบาหลี ประเทศอินโดนีเซีย โดยแผนงาน ARPDM นี้ได้รวบรวมโครงการด้านการจัดการภัยพิบัติจำนวน 29 โครงการ นำมาจัดทำรายละเอียดและจัดลำดับความสำคัญเร่งด่วนสำหรับดำเนินการในช่วงปี 2547 - 2553 อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

3) การดำเนินการตามความตกลงอาเซียนว่าด้วยการจัดการภัยพิบัติและการตอบโต้สถานการณ์ฉุกเฉิน (ASEAN Agreement on Disaster Management and Emergency Response, AADMER)
เมื่อวันที่ 26 กรกฎาคม 2548 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของกลุ่มอาเซียน ได้ลงนามในความตกลงอาเซียนว่าด้วยการจัดการภัยพิบัติและการตอบโต้สถานการณ์ฉุกเฉิน ณ กรุงเวียงจันทน์ ประเทศสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว โดยความตกลงดังกล่าวได้สนับสนุนให้แต่ละประเทศจัดทำระบบบริหารจัดการภัยพิบัติภายในของแต่ละประเทศให้มีประสิทธิภาพและเป็นระบบ และส่งเสริมความร่วมมือระหว่างกันในระดับภูมิภาค นอกจากนี้ยังได้จัดให้มีกลไกที่จะทำให้การช่วยเหลือกันและกันของอาเซียนเป็นไปอย่างรวดเร็ว อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

4) กิจกรรมอื่น ๆ ด้านการจัดการภัยพิบัติภายใต้กรอบความร่วมมืออาเซียน
นอกเหนือจากกิจกรรมดังที่ได้กล่าวข้างต้นแล้ว อาเซียนยังได้มีความร่วมมือกันอีกหลายด้าน อาทิเช่น ความร่วมมือกับคู่เจรจรานอกกรอบอาเซียน เช่นจีน สหรัฐอเมริกา ญี่ปุ่น หรือความร่วมมือกับหน่วยงาน และองค์กรระหว่างประเทศ หน่วยงานภายใต้องค์การสหประชาชาติ เป็นต้น อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

2. คณะกรรมการพายุใต้ฝุ่น (Typhoon Committee, TC)

คณะกรรมการใต้ฝุ่นมีสมาชิกจำนวน 14 ประเทศ ซึ่งทั้งหมดตั้งอยู่ริมฝั่งมหาสมุทรแปซิฟิกและได้รับอิทธิพลจากพายุหมุนเขตร้อนเป็นประจำทุกปี ปัจจุบันคณะกรรมการใต้ฝุ่นได้แบ่งความร่วมมือระหว่างประเทศสมาชิกเป็น 3 ด้านหลัก ได้แก่ 1) ด้านอุตุนิยมวิทยา 2) ด้านอุทกวิทยา และ 3) ด้านการป้องกันและการเตรียมความพร้อม

กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย เป็นหน่วยงานประสานงานหลักของประเทศไทยด้านการป้องกันและการเตรียมความพร้อม อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

3. สำนักงานความร่วมมือระหว่างประเทศเยอรมนี (GTZ)

สำนักงานความร่วมมือทางวิชาการแห่งประเทศสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี (Deutsche Gesellschaft Fuer Technische Zusammenarbeit (GTZ) ได้ดำเนินความร่วมมือทางวิชาการกับกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยเป็นระยะเวลาประมาณ 1 ปี 6 เดือน (31 พ.ค.38 - 31 ธ.ค.49) โดยแบ่งออกเป็น 4 ด้าน ดังนี้

1. การสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชนและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น โดยคัดเลือกหมู่บ้านเสี่ยงภัยสึนามิจำนวน 1 หมู่บ้าน และเสี่ยงอุทกภัย จำนวน 1 หมู่บ้าน จากนั้นทำการชี้แจงทำความเข้าใจ ฝึกอบรมและเตรียมความพร้อมในการรับมือภัยพิบัติดังกล่าวโดยใช้แนวคิดการจัดการภับพิบัติโดยอาศัยชุมชนเป็นฐาน (Community-based Disaster Risk Management, CBDRM) และต่อมาได้จัดให้มีกาคฝึกซ้อมแผนป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยหมู่บ้าน

2. การพัฒนาศักยภาพและขีดความสามารถของบุคลากรด้านการจัดการความเสี่ยงจากภัยพิบัติ โดยการจัดทำหลักสูตรวิทยากรตัวคูณ (Training of trainers) เป็นหลัก โดยเฉพาะอย่างยิ่งวิทยากรด้าน CBDRM เพื่อที่จะขยายผลไปยังกลุ่มเป้าหมายได้แก่ชุมชนพื้นที่เสี่ยงภัยทั่วประเทศ

3. การพัฒนาเครือข่ายด้านการจัดการภัยพิบัติ โดยการบูรณาการงานด้านการจัดการภัยพิบัติร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องทั้งภาครัฐ เอกชน หน่วยงาน NGOs องค์กรภาคประชาชนต่าง ๆ

4. การพัฒนาหลักสูตรด้านการจัดการภัยพิบัติให้กับวิทยาลัยป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยผ่านโครงการ CIM Expert โดยการว่าจ้างผู้เชี่ยวชาญมาปฏิบัติงานในวิทยาลัยป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย (DDPM Disaster Prevention and Mitigation Academy)

อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม...

4. องค์การความร่วมมือระหว่างประเทศญี่ปุ่น (JICA)

นับตั้งแต่เกิดสึนามิในพื้นที่ภาคใต้ของประเทศไทยในปลายปี 2547 ประเทศญี่ปุ่นได้มีความร่วมมือทางวิชาการกับกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย โดยผ่าน JICA จำนวน 2 โครงการ ดังนี้

1. โครงการความร่วมมือระหว่างไทย-ญี่ปุ่นในการจัดการภัยพิบัติ เป็นการเพิ่มศักยภาพในการจัดการสาธารณภัยให้แก่กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย และบุคลากรด้านการจัดการภัยพิบัติ ประกอบด้วย 2 โครงการย่อย ได้แก่

1.1 โครงการที่ปรึกษาอธิบดี (Advisor to Director-General)

1.2 โครงการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์เพื่อพัฒนาหลักสูตรการค้นหาและกู้ภัย (Expert for Special Rescue) เพื่อให้ทีม SAR และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้องมีความรู้ ความชำนาญและประสบการณ์ของกระบวนการค้นหาและช่วยชีวิตอย่างมีประสิทธิภาพ และเพื่อให้เกิดทักษะและความชำนาญในการใช้เครื่องมืออุปกรณ์ที่เกี่ยวข้อง มีระยะเวลาดำเนินการโครงการระหว่าง 28 พ.ย.- 28 ธ.ค.48

2. โครงการพัฒนาศักยภาพในการจัดการภัยพิบัติของประเทศไทย (Programme of Capacity Development in Disaster Management in Thailand) เป็นการดำเนินการเชิงบูรณาการด้านการจัดการภัยพิบัติของประเทศ ระยะเวลาดำเนินการ 2 ปี (สิงหาคม 2549- กรกฎาคม 2551) โดยมีหน่วยงานหลักที่เกี่ยวข้องฝ่ายไทยที่ร่วมดำเนินการในโครงการได้แก่ กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กระทรวงศึกษาธิการ กรมชลประทาน และ กรมทรัพยากรธรณี

กิจกรรมหลักในโครงการประกอบด้วย

ความก้าวหน้าการดำเนินงาน

5. ประเทศสวีเดน (SWEDEN)

ภายใต้ชื่อ "Disaster Reduction through Awareness, Preparedness and Prevention Mechanisms in Coastal Settlements in Asia: Demonstration in Tourism Destinations" โดยเป็นหนึ่งในโครงการที่ได้รับการสนับสนุนจาก EU Commission ภายใต้โปรแกรม Asia Pro Eco II-Post Tsunami ที่มีวัตถุประสงค์ในการพัฒนาศักยภาพประเทศที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์สึนามิในภูมิภาคเอเชีย (มัลดีฟ อินโดนีเซีย ศรีลังกา ไทย และอินเดีย) โดยโครงการดังกล่าวเป็นความร่วมมือทางวิชาการระหว่าง Swedish Rescue Service Agency (SRSA) แห่งประเทศสวีเดน ร่วมกับ The United Nations Environment Programme, Division of Technology, Industry and Economics (UNEP-DTIE) องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศอินเดีย และองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นของประเทศไทย คือ องค์การบริหารส่วนตำบลอ่าวนาง หมู่เกาะพีพี จังหวัดกระบี่ และเทศบาลเมืองป่าตอง จังหวัดภูเก็ต ในการเสริมสร้างความรู้ ความตระหนัก การเตรียมความพร้อมในสถานการณ์ฉุกเฉินด้านการป้องกันและบรรเทาภัยให้แก่หน่วยงาน องค์กร และชุมชนที่เกี่ยวข้องโดยใช้ "กระบวนการของการสร้างความตระหนักและการเตรียมความพร้อมในสถานการณ์ฉุกเฉินในชุมชน" (Awareness and Preparedness for Emergencies at the Local Level: APELL)

ระยะเวลาดำเนินการ 2 ปี ระหว่าง 2549 - 2551

อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

6. ศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย (Asian Disaster Preparedness Center, ADPC)

ศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย (Asian Disaster Preparedness Center - ADPC) ได้รับการจัดตั้งขึ้นในปี 2529 ภายใต้สถาบันเทคโนโลยีแห่งเอเชีย ADPC ได้จัดตั้งสภาที่ปรึกษา (Advisory Council) ขึ้น ประกอบด้วยบุคคลที่มีชื่อเสียงโดดเด่นและผู้แทนหลักของหน่วยงานรัฐบาลและองค์การจากทั่วโลกที่ ADPC ได้ร่วมงานด้วยอย่างใกล้ชิด ในปัจจุบันสภาที่ปรึกษามีสมาชิกจำนวน 52 คน จาก 17 ประเทศทั่วโลก และภายในกรอบงานของสภาที่ปรึกษานี้ ได้จัดตั้งคณะกรรมการที่ปรึกษาด้านความร่วมมือระดับภูมิภาคในการจัดการภัยพิบัติ (Consultative Committee on Regional Cooperation in Disaster Management - RCC) ซึ่งคณะกรรมการดังกล่าวจะมีการประชุมปีละ 1 ครั้ง

เมื่อวันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2546 ได้มีการลงนามในบันทึกข้อตกลงระหว่างกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย กับ ศูนย์เตรียมความพร้อมป้องกันภัยพิบัติแห่งเอเชีย

ความร่วมมือระหว่าง ADPC กับกรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย มีด้วยกันหลายด้าน ได้แก่ ด้านการพัฒนาวิทยากรหลักสูตร CBDM โครงการฟื้นฟูพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบจากสึนามิ เป็นต้น

อ่านรายละเอียดเพิ่มเติม

7. ศูนย์ลดภัยพิบัติแห่งเอเชีย (Asian Disaster Reduction Center)

ศูนย์ลดภัยพิบัติแห่งเอเชีย (ADRC) ได้รับการก่อตั้งขึ้นเมื่อ 30 กรกฎาคม 1998 (2541) มี่ที่ตั้งอยู่ ณ เมืองโกเบ ประเทศญี่ปุ่น ปัจจุบันมีสมาชิกจำนวน 25 ประเทศ รวมถึงประเทศไทย

การจัดตั้ง ADRC มีวัตถุประสงค์ ดังนี้

1) เพื่อส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้ ความเชี่ยวชาญด้านการลดภัยพิบัติในหมู่ประเทศสมาชิก ADRC

2) เพื่อเก็บรวบรวมข้อมูลด้านการลดภัยพิบัติและให้บริการข้อมูลเพื่องานวิจัยแก่ประเทศสมาชิก

3) เพื่อเป็นศูนย์กลางในความร่วมมือระหว่างประเทศ

กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัยกับ ADRC มีความร่วมมือกันในด้านต่าง ๆ ดังนี้

  1. โครงการลดภัยพิบัติระดับภูมิภาค
  2. โครงการส่งนักวิจัยชั่วคราว
  3. การประชุมประจำปีของ ADRC
  4. โครงการเสริมสร้างศักยภาพแก่โรงเรียนชั้นประถมที่ประสบภัยสึนามิ
  5. การศึกษาพื้นที่ประสบภัยสึนามิ

อ่านเพิ่มเติม

8. หน่วยงานภายใต้สังกัดองค์การสหประชาชาติ (Agencies under the United Nations)

ความร่วมมือกับหน่วยงานภายใต้สังกัดองค์การสหประชาชาต

โครงการ Thailand Disaster Information System Implementation Plan (DesInventar) โดย UNDP

จากผลการประชุมเมื่อวันที่ 20 เมษายน 2549 ได้ข้อสรุปแนวทางการปฏิบัติ ดังนี้

โครงการ SNAP

การประชุมคณะทำงานสนับสนุนการจัดทำยุทธศาสตร์แผนปฏิบัติการลดความเสี่ยงจากภัยพิบัติแห่งชาติ (Working group of Strategic National Action Plan (SNAP) for Disaster Risk Reduction) ครั้งที่ 1/2549 วันที่ 18 กันยายน 2549 เวลา 13.30 น. ณ ห้องประชุม 141 กรมป้องกันและบรรเทาสาธารณภัย

updated : 26 Oct 2006